Bevingsbestendig bouwen is geen ingewikkelde klus

FOTO ARCHIEF DVHN/PETER WASSING

Hoe kun je woningen bouwen die beter zijn bestand tegen aardbevingen? En hoe pas je bestaande huizen aan?

Nog maar een paar jaar geleden wist geen bouwer hoe je zoiets aanpakt. Tegenwoordig wordt er in Groningen op grote schaal nagedacht over het versterken van panden, met het oog op de aardbevingen in de provincie. En over nieuwbouw die beter bestand is tegen bodemgeweld. De theorie wordt ook al in praktijk gebracht, bijvoorbeeld in Meerstad.

,,Bouwers zeggen vaak: dit is ons standaardproduct. We doen het altijd zo. Ik heb er een half jaar aan besteed om de bouwers in Meerstad te overtuigen. Tegenwoordig loopt het daar goed’’, verklaarde Julia Finkielsztajn van de NAM onlangs op een bijeenkomst in Ten Boer over aardbevingsbestendig bouwen.

Finkielsztajn, die bij de NAM is belast met de advisering van bouwbedrijven en particulieren over aardbevingsbestendig bouwen, zegt dat er nog geen wet-en regelgeving is. De nieuwe richtlijnen laten nog op zich wachten. Dat wil niet zeggen dat bouwers niets kunnen doen.

Ze somt moeiteloos de uitgangspunten op die panden minder kwetsbaar maken voor aardbevingen. Reduceer de massa. Bouw lichter naarmate je hoger komt. ,,De zolder moet niet in beton, maar in hout.’’

Constructie en materialen zijn belangrijk. Zo is de massaal toegepaste bouwwijze van gestapelde kalkzandsteen met daarop betonnen platen niet handig in Groningen. Die constructie is gevoelig voor bevingen, omdat de bevestiging tussen wanden en vloeren te wensen over houdt. De NAM-medewerkster ziet meer in flexibelere en lichtere materialen, zoals staal, ‘lichtbeton’ en hout in combinatie met stro of hennep. Het alomtegenwoordige metselwerk heeft nadelen. ,,Het is zwaar, gevoelig voor beschadiging en niet flexibel.’’

Belangrijk is eveneens de vorm van een huis. Zorg voor weerstand in twee richtingen, zegt ze. Veel huizen in Nederland zijn gebouwd op langwerpige kavels. Huizen met die vorm zijn kwetsbaar voor schokgolven dwars op de lange muren. ,,Een vierkant huis is uit elke richting beter bestand tegen een aardbeving. Een beving kan immers van verschillende kanten komen.’’

Ook de fundering van woningen moet beter. ,,Je moet heipalen niet alleen verticaal wapenen. Ze zijn zo niet berekend op horizontale krachten. Je hebt ook wapening in de breedte nodig.’’

Door advies aan constructeurs en particulieren hoopt de NAM dat nieuwbouw meer aardbevingsbestendig wordt. Er is veel belangstelling voor haar spreekuren. ,,Het loopt als een trein’’, zegt Finkielsztajn. Vreemd vindt ze dat niet. ,,Als je weet waar je rekening mee moet houden, kun je keuzes maken.’’

Hoewel de aanpassingen geld kosten, worden de kosten minder als er bij het ontwerp al rekening mee wordt gehouden. ,,Het hoeft niet extreem te zijn. In Loppersum praat je bij een nieuwbouwhuis van twee ton over zo’n 10 procent.’’ Ze pleit ervoor dat gemeenten kopers van kavels meteen naar haar doorverwijzen. ,,Zo ingewikkeld is het ook niet, het is geen raketwetenschap.’’


Bij de bouw van Meerstad wordt nu rekening gehouden met aardbevingen. Foto Archief Peter Wassing

Nieuws

menu