Aangeboden door: Isala

Steeds meer kinderen bijziend

Annedien Bos, zij is orthoptist. Meting bij kinderen ivm Bijziendheid ©2022 Foto: Foto Frans Paalman Zwolle

Twintig minuten schermtijd, twintig seconden in de verte kijken en minimaal twee uur per dag buitenspelen. Dat is het belangrijkste advies dat orthoptist Annedien Bos ouders wil meegeven. ‘Wij noemen het ook wel de 20-20-2 regel. Wij zien steeds meer kinderen met bijziendheid op ons spreekuur. Deze regel helpt bij het voorkomen en het verslechteren van bijziendheid.’

Het aantal kinderen met bijziendheid is de laatste drie á vier jaar flink toegenomen. Annedien: ‘Deze kinderen hebben moeite om in de verte te kijken. Vaak worden ze eruit gepikt door het consultatiebureau, de schoolarts of de juf of meester die merkt dat lezen vanaf het bord steeds slechter gaat.’

De oorzaak van bijziendheid is voor een deel erfelijk. Als ouders bijziend zijn, lopen kinderen een groter risico. Een van de belangrijkste niet erfelijke oorzaken is de vele uren schermtijd van kinderen. Annedien: ‘Doordat deze kinderen zich te vaak te lang focussen op een punt dichtbij, groeien hun ogen in de lengte. Het gaat dus niet alleen over het turen op het scherm, ook als je een boek leest of knutselt kijk je naar een punt dichtbij. Het brandpunt van het oog komt door het groeien van het oog voor het netvlies te liggen in plaats van erop en daardoor krijgen deze kinderen steeds meer moeite om in de verte te kijken. Door elke twintig minuten juist even in de verte te kijken en minimaal twee uur per dag buiten te spelen, kun je veel voorkomen. Het licht buiten maakt namelijk het stofje dopamine aan waardoor de ooggroei wordt afgeremd. Bovendien kijk je tijdens het spelen sowieso van je af.’

Druppels

Kinderen die bijziend zijn, komen ieder half jaar terug voor controle. Annedien: ‘Ze krijgen een bril of lenzen en als wij tijdens een controle zien dat de ogen snel achteruit gaan, dan kun je druppels gebruiken om die ooggroei af te remmen. Ook zijn er speciale brillenglazen en contactlenzen die de groei afremmen. In overleg met de ouders kijken wij wat het beste is voor het kind. Wij geven ook altijd de 20-20-2 regel mee. Met die regel kun je ook de ooggroei remmen. Ouders snappen dat heel goed, maar geven ook eerlijk toe dat het soms moeilijk is om hun kind van het scherm weg te krijgen.’

Op zich is bijziendheid nu op te lossen met een bril. Annedien: ‘Kinderen kunnen daarmee weer goed zien. Wij maken ons vooral zorgen om de toekomst. Wie hoog bijziend is, loopt op latere leeftijd meer risico op complicaties. Slechtziendheid of in het ergste geval zelfs blindheid. Dat willen wij voorkomen.’

Druppelbril geeft oogpatiënt meer vrijheid

Patiënten die een staaroperatie ondergaan, moeten wekenlang hun ogen druppelen. De groep die dat zelf niet kon, kreeg drie keer per dag hulp van de thuiszorg. Dat beperkte patiënten in hun vrijheid en was belastend voor de (schaarse) thuiszorgmedewerkers. Dankzij de zogeheten druppelbril kunnen de meeste staarpatiënten de druppels nu zelf eenvoudig en veilig toedienen.

‘De druppelbril heeft voor iedereen meerwaarde’, vertelt Gery Laarman, hoofd van polikliniek Oogheelkunde in Isala. ‘Het is een eenvoudig maar doeltreffend hulpmiddel. De twee brilglazen bevatten elk drie gaatjes waarin verschillende flesjes met oogdruppels kunnen worden geklikt. Vervolgens buigt de patiënt het hoofd achterover, totdat het doseerflesje zich precies boven het oog bevindt.’ ‘Met de ene hand houdt de patiënt het oog open, met de andere hand knijpt hij/zij in het doseerflesje’, verduidelijkt de Zwolse apotheker Emiel van der Pijl.

Voordelen

Deze werkwijze biedt veel voordelen. ‘Ten eerste hoeft de patiënt niet drie keer per dag op de thuiszorg te wachten. De druppelbril geeft hun veel meer bewegingsruimte’, schetst Nicolette Schouten, verpleegkundig adviseur passende zorg bij Icare Verpleging en Verzorging. Verder leidt de druppelbril tot een kwaliteitsimpuls. ‘Uit onderzoek blijkt dat druppelen mét bril effectiever is dan zonder.’ Daarnaast geeft dit hulpmiddel thuiszorgmedewerkers meer lucht. ‘De tijd die we hiermee besparen, kunnen we nu aan andere cliënten besteden’, vertelt Nicolette.

Samenwerking

De introductie van de druppelbril in de regio Zwolle is het resultaat van goede ketenzorg. ‘Isala, wijkverpleging én de openbare apothekers (die de instructie omtrent het gebruik van de druppelbril verzorgen) hebben de handen ineengeslagen. ‘Deze unieke samenwerking is een mooi voorbeeld van passende zorg, oftewel de juiste zorg op de juiste plek’, benadrukt Nicolette. ‘Hierdoor krijgen onze cliënten de zorg die ze nodig hebben.’

Meer informatie?
isala.nl/oogheelkunde