Hoe kanker via variété op Noorderzon heftig blijft maar toch licht wordt | recensie Noorderzon

Sebastian Pawlak in malle outfit in de voorstelling 'Onco'. Foto: Jan Westerhof

Het was even wennen. Het was zo anders. Variété op Noorderzon. Een lange magere man in een showpakje, als een letterlijk verknipte Superman-outfit, met een hoge muts. En dat bij een productie over kanker en gemankeerd acteren.

Regisseur Weronika Szczawińska, jong nog, kreeg te horen dat ze kanker had. Achter de titel Onco past dus ook logie. Ze verwerkte gesprekken met een arts in haar tekst. Die zei onder meer dat ze waarschijnlijk geen kinderen meer kon krijgen. Toen ze antwoordde dat ze die toch al niet wilde, kreeg ze terug: ,,Kanker wilde u ook niet.”

Beledigingen genoeg

Acteur Sebastian Pawlak, in die malle outfit, vertelt over de kritiek op hem van een vooraanstaande critica: ,,Ik wil dat hij nooit meer in een theater, in een land, in de wereld, in het universum speelt als ik daar ook ben.”

En zo zijn er veel meer ingrediënten die een bijtende afrekening met alles en iedereen in de Poolse gezondheidszorg en in het Poolse theaterleven hadden kunnen opleveren. De twee maken er echter een lichte show van, variété inderdaad, tegenover serieus acteren, vol ironie en foute grappen. De variétévorm is hier de juiste vermomming van een heftig verhaal.

Zij serieus, hij losgeslagen

In het begin, zeker als je niet zo van het genre bent, kun je wellicht een moment denken: vent, stel je niet zo aan. Maar gaandeweg nemen Pawlak en Szczawińska je in de houdgreep. Zij ook spelend, in een serieuze acteursrol gezeten in een stoel vooraan in het publiek. Hij hoog uithalend met zijn stem, bewegend als een losgeslagen ADHD’er, zingend, spottend in zichzelf, maar ook met kennelijk gerenommeerde Poolse theatervips die wij niet kennen.

Szczawińska steekt haar angsten niet onder stoelen of banken, maar maakt het lichter door Pawlak op zijn clowneske manier haar personage te laten spelen. De beledigingen die ze over haar uiterlijk, onder meer haar kapsel, te horen kreeg vertelt ze deels zelf, en ook dan weet ze het - zelfs als ze het droog serieus vertelt - licht te houden.

Kylie Minogue

Hij verhaalt, piept en zingt over de weerstand die hij van zijn vader voelde toen hij acteur wilde worden, en over hoe regisseurs hem dan in hemelsnaam maar inschakelden omdat ze niemand anders hadden. Alsof het is om Szczawińska uit de eenzaamheid van haar ziekte te halen, zingt Pawlak steeds gehuld in het refrein van Kylie Minogue’s grootste hit Can’t Get You Out Of My Head de namen van beroemde vrouwen die óók kanker kregen, om eraan toe te voegen dat zij daar niet aan overleden. Op één na, om het toch weer wat ironie te bezorgen. (Minogue hoort zelf ook tot de survivors ).

Het is knap bedacht om een zo zwaar onderwerp als kanker door de inzet van grapjasserij licht te maken, die niet ten onder laten gaand in meligheid. En sowieso mooi om ook weer eens een Poolse productie te beleven.

Onco is nog tot en met zaterdag te zien in De Kleine Zaal van De Oosterpoort, om 20.30 uur, entree 15 euro. Zie www.noorderzon.nl .

Je kunt deze onderwerpen volgen
Cultuur
Noorderzon
Theater
menu