'Redelijk groot bereik' voor Oerol-festival. Maar het succes van de afgelopen online editie zit meer in iets anders

Live-publiek mocht er niet bij, het online-publiek viel mee. Maar het echte succes van deze rare Oerol-editie zit ergens anders.

SHIFFT met de dansvoorstelling op de locatie Koekoekspaal.

SHIFFT met de dansvoorstelling op de locatie Koekoekspaal. FOTO NEEKE SMIT

Daar komen ze aan, de deelnemers aan het Oerol Lab. Het is de afsluitende sessie, compleet met lunch en korte wederzijdse vraaggesprekjes voor Oerol Radio, op de tot dusverre redelijk geheim gehouden locatie daarvan: achter De Vijfpoort in Formerum.

Het zijn er een stuk of veertien: jonge makers uit binnen- en buitenland (tot Turkije en Oeganda aan toe). Ze hebben zich gebogen over onderzoeksvragen, ze hebben samen in soms onverwachte combinaties gewerkt aan wat later uit moet lopen op voorstellingen.

Zindering

Artistiek leider Kees Lesuis, algemeen directeur Siart Smit en Ira Jukovskaja, die dit jaar inviel in het programmateam, zitten erbij en kijken er tevreden naar. Smit: ,,Er zindert iets tussen deze mensen.” Wat hier de afgelopen week is gebeurd, daar ging het eigenlijk om bij deze Oerol-editie.

Ja, de bezoekerscijfers van Het Imaginaire Eiland, de online-editie van Oerol, die zeggen ook wel wat. Er is 90.000 keer op de site geklikt. ,, And counting , zegt Smit.

,,We hebben nog Oerol Gemist waarop mensen nog dingen kunnen bekijken.” Het aantal ‘unieke bezoekers’ en de kijkers per voorstelling zijn nog niet helemaal uitgesplitst. Maar tot nu toe is Smit – ,,ik was niet heel optimistisch” – niet ontevreden.

Concurrentie

Hij is blij met het bereik van Oerol Radio en de Oerol-dagkrant, ook voor het eerst helemaal online. ,,En de twee projecten die je kunt bezoeken, en die ook blijven staan (landschapskunstwerk De Streken voor de Waddenzeekust bij Oosterend en luisterwandeling Het eiland vertelt in het bos bij Hee, red.) werkten ook goed. Zo hadden we toch een redelijk groot bereik.”

De verschillende voorstellingen online hadden wel wat meer bezoek mogen ontvangen, dat kon Smit al wel zien. Maar ja: mooi weer, voetbal en de mogelijkheid om in de theaters al wel voorstellingen live mee te maken (Oerol bungelt als festival achteraan in het openingsplan): ,,dan hebben ze moeite om anderhalf uur achter de computer te zitten.”

Maar kijk dan ook even naar de inhoud. ,,De theatermakers hebben echt heel goed nagedacht over de vraag: hoe krijg je een zo groot mogelijke impact online, inhoudelijk dan? Ik denk echt dat de meesten daar het maximale uit hebben gehaald. Voor mij als theater- en kunstliefhebber is het ook waanzinnig interessant om te kijken hoe bijvoorbeeld Karlijn Kistemaker en Nineties Productions die online-ruimte geannexeerd hebben.”

Ontdekkingen

Maar goed, zegt Smit, ,,de waarde van dit festival zit hem in wat je nu om je heen ziet. De makers die geïnspireerd raken door het eiland en door elkaar, en die van daaruit nieuw werk ontwikkelen. Je voelt dat daar een mooie energie uit komt.”

 

Lesuis, de artistiek leider: ,,Het gaat nu om de kwaliteit van de ontmoeting en de kwaliteit van de toekomst.” Dat geldt ook voor het theater online. Het kan best zijn dat de rek eruit is en dan mensen thuis het ermee gehad hebben, dat we in de eindtijd van het stream-tijdperk zitten. Maar de ontwikkelingen zijn interessant genoeg voor Oerol om er een kleinschalig online-seminar voor profs aan te wijden, vorige week.

Lesuis: ,,En iedereen is het erover eens dat het verder ontwikkeld gaat worden, dat er dingen ontdekt zijn die naast de live-beroepspraktijk verder onderzocht worden. Het gaat veel meer om wat we allemaal ontdekt hebben.”

Ontmoetingen

En dan dus dat Oerol Lab. Judkovskaja: ,,Zoals deze editie van het Lab geweest is, zo gaat het nooit meer zijn. Tijdens een normale festival-editie gaat niemand ooit zo veel tijd hebben. Je kunt het wel buiten het festival doen, maar het gaat juist om de ontmoetingen met andere makers. En na anderhalf jaar artistieke onthouding is iedereen uitgehongerd naar uitwisseling. De openheid waarmee iedereen erin stapte, de behoefte aan uitwisseling… Hier gaan dingen uit ontstaan, juist door hier te zijn, waarvan ik zeker weet: dit komt volgend jaar terug en het gaat een unieke aanvulling op het programma zorgen. En daar gaan heel veel andere festivals ook wat aan hebben.”

Smit: ,,We zitten net voor alles open kan, maar we hebben wel het gevoel dat we een duw geven aan wat er straks wel live te zien is.”

Terugkijkend op de afgelopen anderhalve week Oerol, wil Judkovskaja graag een lans breken voor Karlijn Kistemaker, ooit begonnen bij het Oerol Atelier en nu ook artistiek leider jeugd- en jongerentheater bij Tryater, Judkovskaja’s eigen oude stek. Kistemaker presenteerde hier de afsluiting van haar Mission Marquez -theaterproject (naar Honderd jaar eenzaamheid van Gabriel Garcia Márquez – ze heeft daar de vertaalrechten van geërfd), in de vorm van een film: 75 minuten in één take gefilmd.

Wars van modes

,,Ik vind haar oprecht een van de meest interessante en scherpe theatermakers van nu. Ze geeft een extreem persoonlijke kijk op de wereld, maar nergens te privé. Haar film zegt echt iets over de kracht van theater maken, die verdient echt een groot publiek.”

Judkovskaja is volgend jaar ‘creatief partner’ van Oerol. Om de blik fris te houden wil het festival elk jaar een wisselende partner – dit jaar was dat het Rotterdamse festival Motel Mozaique. Judkovskaja heeft nog geen idee wat ze volgend jaar nog wil doen. ,,Ik ben nu zo hier mee bezig, ik voel me net zo’n sponsbeestje. Het moet nog komen.” Haar bijdrage moet wel uitlopen op een aanvulling op het ‘reguliere’ Oerol-programma.

Smit werkte eerder jarenlang intensief samen met Judkovskaja: hij als zakelijk leider van Tryater, zij als artistiek leider. En als zodanig was ze ook al vaak op Oerol. ,,Ze is in eerste instantie theatermaker”, zegt Smit, ,,maar ze kan heel veel meer. Hoe gaat zij kijken naar hoe je een festival organiseert? Welke regie gaat ze maken met het programma van anderen? Ira is wars van modes, ze kijkt naar wat zij belangrijk vindt en houdt haar blik schoon. Dat is voor ons belangrijk.”

Rustpunten

Smit heeft ook wat geleerd. ,,De afgelopen jaren stopten we het publiek compleet vol met programma, van ’s ochtends tien tot na middernacht. Maar het gaat om de verbinding met deze plek, ook voor het publiek. Daar willen we meer tijd voor bieden.”

Met een minder vol programma dus. Lesuis: ,,Met rustpunten.”

De hele coronatoestand helpt je wel van de automatische piloot af. ,,Dat kan heel fijn zijn”, zegt Smit, ,,dat er dingen zijn waarvan je precies weet hoe het loopt. De afgelopen anderhalf jaar hebben we alles opnieuw moeten uitvinden, heel interessant…” Lesuis: ,,Maar het is ook slopend.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Cultuur
Oerol
Oerol
menu