Drenthe niet met één maar met twee teams naar NK zeismaaien. 'Dit is zo leuk om te doen én rustgevend'

Drenthe is zaterdag niet met één maar met twee teams van de partij op het NK zeismaaien in Buitenpost. De belangstelling voor het oude ambacht groeit gestaag.

Een training van de Drentse Zendemaaiers.

Een training van de Drentse Zendemaaiers. Foto: eigen foto

En dat is niet verwonderlijk, vinden Bert van Boven, oprichter van de Zendemaaiers Drenthe, en Freek Heuvelman, die beiden uitkomen voor Drenthe 1. ,,Je kunt het gras niet groener maaien dan met de zende (Drents voor zeis). Geen bosmaaier, die lawaai maakt en benzine verstookt, maar gewoon een zeis, een wetsteen en wat menskracht.’’

Hoe dunner het mes, hoe scherper

Dat klinkt heel eenvoudig, maar op wedstrijdniveau komt er toch nog wel wat meer bij kijken. Neem het haren van de zeis, een heel precies werkje, weet Bert. Met een speciale hamer klopt hij centimeter voor centimeter op het snijvlak van het mes. ,,Wat je doet, is het snijvlak zo dun mogelijk maken. Hoe dunner, hoe scherper want dat is wat je wilt. Het haren is eigenlijk een vorm van koudsmeden.’’

Wie wel eens heeft geprobeerd een stukje gras met een zeis te maaien, weet dat het niet eenvoudig is. Mensen hebben de neiging om met kracht te hakken en dat is juist niet de bedoeling. Freek: ,,Je moet het mes het werk laten doen. Als dat vlijmscherp is, hoef je eigenlijk alleen maar te sturen.’’ Mits de techniek goed is, de houding klopt en het mes in de juiste stand aan de steel is gemonteerd.

En dan maaien op wedstrijdniveau. Een team bestaat uit drie personen, die binnen tien minuten een veldje van 4,5 bij 10 meter volledig vlak moeten maaien. Bij de start staan de deelnemers naast elkaar. Freek: ,,De eerste begint en als die twee meter onderweg is, begint de tweede. En als die twee meter onderweg is, stapt de derde in. De eerste man of vrouw bepaalt het tempo. De andere twee moeten ervoor zorgen dat ze in het zelfde ritme komen.’’

Ligt het gras keurig in een gie ?

En de jury is streng. ,,Ze kijken of de bewegingen synchroon worden uitgevoerd. De houding van de deelnemers. Naar de netheid van werken. Of het gras door alle drie even egaal wordt gemaaid. En of het gemaaide gras in rechte regels komt te liggen, in de zogeheten gie of geej . Het ligt er maar net aan uit welk deel van Drenthe je komt. En de jury kijkt ook naar de veiligheid, hoe ga je met de zeis om. Voor al die onderdelen krijg je punten’’, zegt Freek.

Bert: ,,Het kan gebeuren dat je onderweg een steentje of wat zand raakt. Dan is het mes bot en roep je: Strieken! De andere twee maken hun slag af en staan ook stil. Met een strik of strekel mag je de braam van het mes slijpen en dan ga je weer door. Als je maar binnen 10 minuten aan de andere kant van het veld bent. Maar dit heb je natuurlijk liever niet, want het team is in één keer helemaal uit het ritme.’’

Geboren en getogen op de boerderij maaide Bert in zijn jeugd heel wat gras. Tot zijn verbazing las hij een jaar of zeven geleden dat er zoiets als een NK zeismaaien bestaat. ,,Ik heb me aangemeld en moest op de dag van het kampioenschap voor een selectiecommissie verschijnen. Ik deed het kennelijk goed, want ik werd ingedeeld bij een gelegenheidsteam. We kwamen een ronde verder, en nog eentje en toen waren we Nederlands kampioen.’’

Volgend jaar wellicht ook Drents vrouwenteam op NK

Het succes smaakte naar meer, maar omdat hij in Drenthe niet één-twee-drie een team kon samenstellen, maaide hij een tijd met Overijssel mee. ,,In Drenthe kwam Freek erbij en later ook anderen. En dus hadden we een eigen team en werden we twee jaar geleden zesde op het NK.’’

Inmiddels bestaat Team Drenthe uit twaalf personen, onder wie drie vrouwen. Genoeg voor twee mannenteams en een vrouwenploeg, die waarschijnlijk haar opwachting maakt op het NK van volgend jaar. Freek: ,,Het is een heel leuke groep mensen en we trainen geregeld. Allemaal willen we dit oude ambacht laten voortbestaan.’’ Lachend: ,,Persoonlijk vind ik het ook erg leuk dat ik iets kan wat een ander niet kan.’’

Hoewel, de belangstelling voor het zendemaaien groeit gestaag, weten de mannen. Bert: ,,Op een nog nader te bepalen zaterdag in oktober ga ik een cursus zeismaaien verzorgen, die ook geschikt is voor mensen die nog nooit met een zende hebben gemaaid. Er is voldoende gereedschap beschikbaar, maar als iemand de smaak te pakken heeft en een zeis wil kopen, kan dat ook.’’

Freek: ,,Mensen willen niet altijd meer met drie ronkende bosmaaier in de weer. Zeismaaien is is veel milieuvriendelijker en het is zó rustgevend.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Drenthe
menu