Nederlands onderzoek met opvallende conclusie: deltavariant bevat niet duizend, maar vier keer zoveel virusdeeltjes

De deltavariant van het coronavirus heeft in no time de hele wereld veroverd. Hoe verklaren we dat ’succes’ en hoeveel besmettelijker is de mutant eigenlijk? Maastrichts onderzoek werpt nieuw licht op de zaak.

.

. Foto: ANP/ Hollandse Hoogte

Mensen die besmet zijn met de deltavariant van het coronavirus dragen gemiddeld niet duizend, maar ’slechts’ vier keer zoveel virusdeeltjes bij zich als zij die ziek werden van het oorspronkelijke coronavirus uit Wuhan.

Dat blijkt uit onderzoek door de afdeling medische microbiologie van het Maastricht UMC+. De resultaten van de studie werden woensdag gepubliceerd. Het is een opvallende conclusie.

Dat de deltavariant veel besmettelijker is dan al zijn voorgangers, daarover zijn de experts het eens. Ze stoeien nog over de vraag hoeveel besmettelijker nu precies.

Waterpokken

Chinese onderzoekers zorgden vorige maand voor internationale ophef: de delta- of Indiase variant zou duizend keer besmettelijker zijn dan het SARS-CoV2-virus dat eind 2019 opdook in China. Amerikaanse onderzoekers wezen er vervolgens op dat de deltavariant even besmettelijk is als het waterpokkenvirus. Dat was, voor kenners, al een minstens even zorgwekkende conclusie.

Bewezen is intussen dat de deltavariant zich succesvoller bindt aan de longcellen. Makkelijker binnenkomen, betekent een snellere vermenigvuldiging en meer virusdeeltjes. Die ’massaliteit’ van de aanval, verklaart het succes. Ook bij het weer doorgeven van het virus aan anderen.

Wie besmet raakt met de deltavariant heeft meer virusdeeltjes in zijn neus en keel dan bij alle eerdere mutanten. Zo zul je, door te niezen of hoesten, sneller een ander aansteken. Ook gevaccineerden zijn niet per definitie veilig. Dat bleek afgelopen tijd onder meer in ziekenhuizen, waar onverwacht al ingeënte verpleegkundigen toch ziek werden.

16.185 samples

Getriggerd door het getal duizend (keer besmettelijker) zetten medisch microbiologen in Maastricht zich dezer weken aan een eigen onderzoek. Ze analyseerden 16.185 samples van Limburgers die tussen december 2020 en eind juli dit jaar positief testten op corona. Dat tijdvak is bewust gekozen.

Eind vorig jaar moest de Britse- of alfavariant nog opduiken in Limburg, die in juli snel werd verdrongen door de deltavariant. De onderzoekers konden zo de hoeveelheid virusdeeltjes in samples van drie varianten vergelijken. Bron van de analyse was zogeheten genome sequencing, waarbij de genetische structuur van het virus (het RNA) in kaart wordt gebracht en vergeleken.

Onmiskenbaar bleek dat samples van de deltavariant meer virus load bevatten dan die van de alfavariant en het oorspronkelijke Wuhan-virus. „Maar niet duizend keer meer, zoals de Chinese onderzoekers claimen”, reageert Paul Savelkoul, hoofd van het laboratorium medische microbiologie in het Maastricht UMC+. „Wat wij hebben gevonden, is gemiddeld een factor vier. Dat is nog steeds een hele solide verklaring voor de snelle opmars van de deltavariant, maar realistischer en gelukkig veel minder dan het getal duizend. Die onrustbarende conclusie hebben we hiermee weerlegd.”

Uitbraak

Om de betrouwbaarheid van zijn onderzoek te onderstrepen, wijst Savelkoul op het verschil qua startpunt met het Chinese onderzoek. „Wij hebben 16.185 samples geanalyseerd, zij baseerden hun conclusies op slechts 125 samples. Daarnaast zijn de data van de Chinese studie gebaseerd op een uitbraak en dat geeft geen objectief beeld van verspreiding in de bevolking.”

Betekent dit nieuws uit Maastricht nu ook dat - zoals een leek zou kunnen denken - de deltavariant toch minder besmettelijk is dan we tot nu toe aannamen? Het verschil tussen duizend en vier…

„Nee, de deltavariant blijft ook met onze factor vier veel besmettelijker dan alle andere mutanten. Ergens is dat trouwens ook goed nieuws. Er zijn immers nog geen aanwijzingen dat de deltavariant behalve besmettelijker ook ziekmakender is. Evenmin lijkt hij erin geslaagd resoluut onze huidige vaccins te omzeilen. Die beschermen, na twee prikken, nog steeds afdoende tegen waar ze voor zijn bedoeld: voorkomen dat je ernstig ziek wordt. Als deze besmettelijkere deltavariant ervoor zorgt dat andere, wél ziekmakendere varianten geen kans krijgen, biedt dat, hoe raar het ook klinkt, toch hoop.”

Overigens duiken er voortdurend overal ter wereld nieuwe varianten van het coronavirus op. Enkele worden door de Wereldgezondheidsorganisatie bijzonder gevolgd, omdat ze besmettelijker (b)lijken. Momenteel gaat het vooral om de epsilonvariant, die voor het eerst opdook in Californië, en de lambda-variant. Deze manifesteert zich vooral in Zuid-Amerika. Beide mutanten hebben in Europa nog geen vaste voet aan de grond gekregen. De deltavariant is nog te dominant.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra
Coronavirus
menu