'De drollen dreven ons tegemoet'. Sinkholes en straatrivieren: wolkbreuken zetten het zuiden van Friesland zondag blank

Sinkholes, ondergelopen kelders en straten als kolkende rivieren. Wolkbreuken zetten het zuiden van Friesland zondag blank. De hevige buien zorgden voor een nieuw Fries neerslagrecord: 123 millimeter in Laaksum.

Op veel plekken in Friesland stroomde het water door de straten als gevolg van de stortbuien, maar Woudsend spande wel de kroon. Bij meerdere huizen liep het water naar binnen en moest er gehoosd of gepompt worden.

Op veel plekken in Friesland stroomde het water door de straten als gevolg van de stortbuien, maar Woudsend spande wel de kroon. Bij meerdere huizen liep het water naar binnen en moest er gehoosd of gepompt worden. FOTO NIELS DE VRIES

Het gebeurt vaker. Maar deze keer was het echt ,,heel erg’’, zegt Karin Veenstra van de Yndyksterleane in Woudsend. De afvoer bij haar oprit geldt al jaren als een ‘probleemput’. Bij hevige regenval ,,kan hij het gewoon niet aan. De drollen dreven ons tegemoet."

Zondagochtend viel er in het zuiden van de provincie zo’n 80 tot 90 millimeter regen. In een doorsnee augustusmaand komt dat in een maand naar beneden. Het water trof de zone Stavoren, Woudsend, Joure en Heerenveen. ,,Daar is het meeste water gevallen", aldus weerman Klaas Ybema.

Buiencluster

Vanwege gebrek aan wind bleef de bui een poosje boven het gebied hangen. ,,Er zat geen vaart in.’’ Ybema spreekt dan ook van een ‘buiencluster’.

Boven Woudsend ging het tegen 10.00 uur zondagochtend los. Bij Jan Atte en Albertje de Boer aan de Vosseleane stond de kelder blank. Aanvankelijk probeerde Jan Atte de schade te beperken door zandzakken voor de roosters in zijn woning te plaatsen. ,,Maar het was te laat. Het regende dat het goot. Er was geen houden meer aan." Hij vreest dat onder meer het gourmetstel het heeft begeven. Hij wil het apparaat niet meteen afschrijven voor kerst. ,,Wij moeten zo eerst maar eens kijken of -ie het nog doet."

In Woudsend zijn vijf brandweereenheden actief geweest met ,,heel veel pompen’’, aldus Baukje de Wal, woordvoerder brandweer van Veiligheidsregio Fryslân. Het Ie-Akwadukt in het dorp was volgelopen, alle toegangswegen werden vervolgens afgesloten. ,,We hebben mensen opgeroepen vooral niet naar Woudsend te komen om hulpverleners ruim baan te geven.’’

Noodnummer geopend

Volgens De Wal was de situatie in Heerenveen ,,nog houdbaar.’’ Maar ook daar stonden straten blank. De gemeente opende een noodnummer voor meldingen van wateroverlast. Die kwamen met name vanuit de wijk De Greiden, De Knipe, Oudeschoot en Akkrum, meldt leider wijkteambeheer Peter van der Honing.

,,Mensen belden vooral om het water dat hoog staat in de wc. Ze waren bang dat het erover heen zou komen." Ook ontstonden er sinkholes - spontane gaten in de grond: drie in Heerenveen en een in Akkrum. ,,Daar hebben we hekken omheen gezet’’, aldus Van der Honing.

Fokke Hoekema van Hoekema Installatiebedrijf in Woudsend beleefde een drukke dag met z’n pompen en waterstofzuigers. ,,Wij waren 'gewild", zegt hij. ,,We zijn er de hele middag druk mee geweest. Hij stond zijn onfortuinlijke dorpsgenoten graag bij. ,,Dit is ‘liefdewerk oud papier’’, meldt Hoekema. ,,Dit soort dingen doen we met elkaar, dat doe je in een dorp."
 

Wolkbreukenzomer

Volgens weerman Ybema kent 2021 een ‘wolkbreukesimmer’. En daarachter zit een ,,complex verhaal.’’ Door de klimaatverandering neemt het extreme weer toe. ,,Het aantal dagen dat er 50 millimeter op een dag valt, is toegenomen. Tot 1980, 1990 kwam dat niet vaak voor."

Nu gaat het om zo’n zestien dagen per jaar. Maar voor de rest is het toeval, zegt hij. ,,We hebben nu zó'n zomer, maar vorig jaar waren er hittegolven."

De reinigingsdienst zal zich ontfermen over het groen van Karin Veenstra. ,,Je wil het niet weten. Billendoekjes, luiers, tampons, alles lag bij ons in de tuin."

Nieuw Fries neerslagrecord

De zware stortregens die gisteren rond het middaguur vooral het zuidwesten van de provincie troffen, hebben een nieuw Fries record opgeleverd. In een zone van Heerenveen (73 mm) over Woudsend naar Stavoren (91 mm) vielen extreme hoeveelheden. Waarnemer Ype Albada uit Laaksum tapte een etmaalsom van liefst 123 millimeter neerslag af. Dat is meer dan er normaal in een hele augustusmaand valt en een absoluut record voor Fryslân. Het oude record van 113 millimeter te Burgumerdaam (Sumar) was nog maar vier weken oud en werd op 25 juli gemeten. Het oude augustusrecord bedroeg 110 mm in Sint Annaparochie op 31 augustus 2012.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Extra
Weer
Instagram
menu