ESD en provincie Groningen begraven strijdbijl en gaan rond de tafel over aanpak hardnekkige 'blazers'

Chemiebedrijf ESD-SIC in Farmsum en de provincie Groningen begraven de juridische strijdbijl en gaan in overleg over het uitbannen van het hardnekkige ‘blazers’-probleem. Nog dit najaar moet er een plan van aanpak liggen.

Een 'blazer' zoals die bij regelmatig voorkomen bij chemiebedrijf ESD-SIC in Farmsum. De provincie Groningen gaat rond de tafel met het bedrijf om het probleem na jaren te verhelpen.

Een 'blazer' zoals die bij regelmatig voorkomen bij chemiebedrijf ESD-SIC in Farmsum. De provincie Groningen gaat rond de tafel met het bedrijf om het probleem na jaren te verhelpen. Foto: Eigen Foto

De provincie ziet af van een hoger beroep in de gerechtelijke procedure die ze tegen het bedrijf had aangespannen om per direct een eind te maken aan de uitstoot van fijnstof bij de stofexplosies (of ‘blazers’) die regelmatig ontstaan bij de productie in Farmsum, zegt gedeputeerde Tjeerd van Dekken.

Groningen kiest eieren voor zijn geld na afwijzing uitstoot-stop door rechter

In mei kreeg Groningen nul op rekest. De rechter oordeelde dat de uitstoot binnen de regels in de bestaande milieuvergunning van ESD-SIC. De dwangsom van 750.000 euro die de provincie wilde opleggen als het bedrijf de stofemissies niet zou beëindigen, werd afgewezen.

De provincie kiest nu eieren voor haar geld, zegt Van Dekken. ,,Wij zien geen juridische gronden voor een succesvol beroep. Met een voortzetting van de procedure zijn we zo maar een jaar verder, met een grote kans dat we daarna moeten vaststellen dat we geen enkele progressie hebben geboekt.’’

Gedeputeerde optimistisch over akkoord aan gesprekstafel: ‘Dat wil ESD zelf ook’

De gedeputeerde is optimistisch dat de partijen er aan de onderhandelingstafel wél uitkomen. ,,Dat is ook de wens van ESD zelf. Het bedrijf staat open voor gesprekken en voor verbeteringen en verduurzaming van het productieproces zodat de ‘blazers’ stoppen.’’

Ook Kor Mulder, directielid bij ESD-SIC, is tevreden met de nieuwe afspraken. ,,Dit is voor alle partijen een win-winsituatie. We zijn opgelucht dat we dit hoofdstuk nu kunnen sluiten. Wij hadden ook liever gezien dat het niet tot juridische procedures en dwangsommen was gekomen. Het geld dat ons dat heeft gekost, kunnen we beter investeren in maatregelen.’’

ESD is ‘opgelucht dat we dit hoofdstuk kunnen sluiten’: nu door met maatregelen

Mulder benadrukt dat het bedrijf al veel heeft gedaan om het probleem te verhelpen. Met succes: het aantal blazers daalt gestaag. Waren er in 2019 nog 52 stofexplosies, vorig jaar waren dat er nog 6 en dit jaar staat de teller op nul. Tot dusver is al 1 miljoen gestoken in maatregelen en daar komt volgens Mulder nog zeker een half miljoen bij.

Onder meer is het grondwaterstand verlaagd en de regenafvoer verbeterd om het risico op nieuwe ‘blazers’ te verlagen. Ook zijn grondstofstromen overdekt om het vrijkomen van siliciumcarbidevezels te voorkomen. Onderzoek door de GGD wees in 2018 uit dat die mogelijk kankerverwekkend kunnen zijn.

Productieproces moet aangepast voor eind aan ‘blazers’

‘Blazers’ komen voort uit het huidige productieproces. ESD-SIC produceert in Farmsum siliciumcarbide, een grondstof voor onder meer roetfilters, remschijven en pannen. Dat gebeurt in ovens in de buitenlucht. Onder de folielaag waarmee die zijn afgedekt, kan de druk zo hoog oplopen dat er ontploffingen optreden.

Bewoners van de omliggende dorpen klagen over stank en stof van de fabriek in Farmsum. Bij de explosies worden stofdeeltjes tientallen meters de lucht in geblazen en tot kilometers in de omtrek verspreid. De provincie probeert al jaren het probleem aan te pakken. Tot dusver zonder resultaat, ondanks rechtszaken en dwangsommen.

Blazers-probleem in Farmsum leidt tot in Kamer tot debat

Het hardnekkige blazers-probleem in Farmsum leidde tot in de Tweede Kamer tot debat. Eind vorig jaar nog riepen Provinciale Staten het provinciebestuur per motie van de Partij voor het Noorden op om een eind aan het probleem te maken.

,,De politieke en maatschappelijke druk maakt deze situatie bijzonder en uniek’’, zegt Van Dekken. ,,Formeel ziet de provincie alleen toe op de milieuvergunning en niet op volksgezondheidsaspecten. Maar in dit geval is er uitzonderlijk belang om er uit te komen. Niet alleen vanwege de gezondheid, maar ook de werkgelegenheid voor de honderd werknemers.’’

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen
menu