Groningse gezondheidseconoom: 'Vaccineren moet de kern zijn van elke exitstrategie uit de coronacrisis. We moeten veel sneller opschalen'

Demissionair minister Ingrid van Engelshoven op de sneltestlocatie van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) en Hanzehogeschool. Foto: ANP / Siese Veenstra

Vaccineren is de kern van een goede exit-strategie, zegt RUG-gezondheidseconoom Gerard van den Berg. Zolang dat traag verloopt moeten sneltestslocaties meer mogelijk maken.

De summiere openingen die het demissionaire kabinet dinsdagavond aankondigde, zijn geen eerste stapjes uit de lockdown. Puur epidemiologisch is het nog veel te vroeg om over een exit te praten, zegt Esther Metting, epidemioloog bij de Rijksuniversiteit Groningen (RUG). „Dat er toch versoepelingen komen heeft met het welzijn van de samenleving te maken.”

De komende maanden wordt gekeken hoe er gecontroleerd tóch weer wat dingen kunnen. Een sneltestlocatie zoals de RUG en de Hanze die onlangs openden is daar exemplarisch voor. Studenten wordt gevraagd zich 24 uur voor een tentamen te laten testen. Metting: „Op termijn kun je met een negatieve test mogelijk toch een fysiek tentamen maken.”

Dit soort initiatieven zijn belangrijk in een goede exitstrategie omdat ze los staan van de actuele besmettingscijfers, legt Metting uit. „Je hebt zo controle over alle elementen. Zelfs als landelijk de besmettingsaantallen hoog zijn, kun je met een negatieve test toch een fysiek tentamen maken.”

Een restaurant bezoeken, sportwedstrijden bijwonen en kantoren verder openen moet zo op termijn weer mogelijk worden. „Dat soort uitjes zijn enorm belangrijk om depressies te voorkomen”, zegt Gerard van den Berg, gezondheidseconoom bij zowel het UMCG als de RUG.

Geleidelijke uitweg

De routekaart met verschillende fases (van ‘waakzaam’ tot ‘zeer ernstig’) die het demissionaire kabinet dinsdagavond presenteerde, moet volgens demissionair minister De Jonge richting geven aan de weg terug die volgens hem „behoedzaam en met stapjes” zal gaan. De Jonge kondigde alvast aan dat de huidige versie zeker niet de laatste zal zijn.

Gezondheidseconoom Van den Berg vraagt zich af of het überhaupt mogelijk is om een waterdichte exitstrategie te formuleren. „Je hebt te maken met voortschrijdend inzicht waardoor het draagvlak elke keer verandert. Vorig jaar sloten de scholen onder maatschappelijke druk. Nu zie je dat dat kantelt en de basisscholen daardoor weer open gaan.”

Grilligheid maakt het nog eens extra moeilijk om een vaste uitweg uit de lockdown te maken, aldus Van den Berg. „Met kerst heb je dat mensen toch bij elkaar willen komen. Dan is er opeens een Britse variant. En het virus muteert steeds verder”, aldus de gezondheidseconoom.

Vaccineren moet daarom de kern van elke exit-strategie zijn, vindt Van den Berg. „We moeten veel sneller opschalen. Dat maakt het makkelijker om maatregelen los te laten.”

Juridische hobbels

Tot die tijd vormen projecten zoals die van de RUG en de Hanze de blauwdruk van hoe er straks meer mogelijk kan worden in de samenleving. Voor het zover is en sneltestlocaties breed worden ingezet, moeten alleen eerst nog de nodige juridische vragen beantwoordt worden.

Noodrechtspecialist aan de RUG Adriaan Wierenga buigt zich momenteel daarover. „Hoe zit het met het verplicht afleggen en overleggen van een test? Dat kun je niet zomaar zonder wettelijke grondslag doen. Waar en hoe zou je dan eventueel de wet moeten wijzigen? We moeten nu eerst meer onderzoek doen.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen
menu