Ik wacht (25): Ans en Bram van Dam uit 't Zandt

Echtpaar Van Dam uit ’t Zandt aan de keukentafel in hun Jugendstilwoning. Foto: Jan Zeeman

Ruim een jaar na de beving in Zeerijp wachten veel Groningers nog op een oplossing voor de schade aan hun huis. De serie Ik wacht! gaat over Groningers die het wachten zat zijn. Aflevering 25.

'Ze halen je het bloed onder de nagels weg'

Er hangt plakband in de hal. Hij verbindt de tegeltjes met het groene Jugendstilmotief met de kozijnen van de gewelfde entree.

Plakband. De bewoners van het uit 1911 stammende huis aan de Hoofdstraat in ’t Zandt hadden in 1993, toen ze het huis kochten, niet kunnen bevroeden dat ze dat nog eens nodig zouden hebben om de boel bij elkaar te houden.

De woning stond er immers al zo lang, opgetrokken uit keiharde, paarse bakstenen, ooit gebouwd voor de nicht van de burgemeester, dan weet je ‘t wel, dan kijkt men niet op een centje. Een oersterk huis.

Plakband in de gang

En toen begon de aarde te beven bij Huizinge en daarna steeds vaker en moet je nou eens kijken: plakband in de gang, en wie over de terrazzovloer naar binnen wil, moet niet denken dat hij dronken is; het is alleen maar de vloer die zo golft.

Ze hebben ook maar een andere slaapkamer genomen, omdat de schoorsteen, als die onverhoopt naar binnen valt, eerst hun bed zou raken en daarna door het plafond de zitkamer in zou lazeren, en dan onder de vloer in de kruipruimte zou eindigen; dat is wat 1200 kilo steenmassa doet. Levensgevaarlijk, zei de man die ernaar kwam kijken.

Bram en Ans van Dam hebben het gevoel dat ze de laatste jaren in een slechte film terecht zijn gekomen; althans, in een opeenstapeling van bizarre scènes die eigenlijk niet te filmen zijn.

Dossiernummer 457 heeft hun ellende van de afgelopen zeven jaar vervat. Het ligt bij de NAM.

In eerste instantie zaten er vooral offertes in. Voor de terrazzovloer, de asbestsanering, de stukadoor. Plus onkosten, want om dat allemaal te herstellen zouden ze negen weken hun huis uit moeten. 75.000 euro, zei de aannemer.

,,Maar de NAM wilde niet tekenen”, zegt Ans. ,,We konden wel in huis blijven wonen tijdens de herstelwerkzaamheden, het opruimen konden we zelf wel doen, er kon best een kleedje over de meubels tegen het gruis en we konden ook wel over twee planken door de hal naar boven lopen.”

Vanachter het bureau

De NAM liet contra-expertise doen door de Jorritsma Bouwgroep en daar werd vanachter het bureau berekend dat het voor de helft van het bedrag kon.

Bram en Ans van Dam tikten tegen hun hoofden en vroegen contra-expertise aan. Waarop de NAM contra-expertise aanvroeg over de contra-expertise. ,,Maar die man zei: dat bedrag van de NAM slaat nergens op, dit is een beeldbepalend pand, dat staat vast wel op een lijst bij de gemeente? Niet dus. Het staat nu op een lijst, daar heb ik maanden op moeten aandringen.’’

Er was zelfs een moment dat ze besloten om het huis te verkopen aan de NAM, maar de NAM-makelaar bood zo’n laag bedrag dat Bram en Ans van Dam heel hard wilden lachen als het niet zo treurig was. De verkoop ging tot dusver niet door, maar er was nog steeds schade die steeds erger werd, zo liep ineens de kelder vol water na de beving in Zandeweer, en die van de buren ook. De Van Dams wilden een pomp declareren. Eerst aantonen dat dat aardbevingsschade is, zei de NAM.

Dossiernummer 457 belandde vervolgens lange tijd in een diepe, diepe NAM-la, waar het maar bleef liggen en toen het Centrum Veilig Wonen de bevingsschade ging regelen was ineens heel dossier 457 weg, en de NAM-contactpersoon inmiddels van een andere baan voorzien.

Waarna de Grote Stilte intrad, die pas werd doorbroken nadat Ans van Dam de NAM mailde met de woorden: ‘Vanaf nu komen wij iedere vrijdag tussen 14.00 uur en 15.00 uur naar uw kantoor in Assen.’

Onderscheiden

Bram van Dam is een rustig man. Een organisator pur sang. Jaren geleden nog onderscheiden door de koningin vanwege zijn goede werk voor de samenleving. ,,Maar je wordt gek gemaakt’’, zegt hij. ,,We worden belazerd door een land dat zich een rechtsstaat noemt. Ik snap niet dat je als rechtgeaarde Groninger nog op de VVD kunt stemmen. En ik snap ook niet dat onze lokale volksvertegenwoordigers niet zeggen: we zijn hier he-le-maal klaar mee. Maar nee, ze proberen het beleid van Den Haag te verkopen, dat kunnen ze niet. En zegt Wiebes: ‘Wij hebben het geld wel hoor, en er moet nu snel iets gebeuren maar de Groningers moeten er eerst zelf uitkomen. De bal wordt teruggespeeld. Ze halen je het bloed onder de nagels vandaan. Ik vind: er moet recht worden gedaan. Als jij zo nodig gas wil, zorg dan dat mijn huis wordt gerepareerd.’’

Simpel. Zou je denken. Maar in de absurde wereld waarin zij zich bevinden, is niets meer simpel. En intussen gaat het leven gewoon maar door. Geliefden worden ziek. Ouders gaan dood. Het leven houdt zich niet aan papieren tijgers.

,,Niet te filmen”, zegt Bram van Dam ,,Niet te filmen.”

Nieuws

Meest gelezen

menu