Liberaal zwaargewicht Henk Vonhoff wordt door provincie Groningen geëerd met boek

Henk Vonhoff en zijn echtgenote Loes in 2000. Foto: Archief DvhN/ANP

De bedenker van de slogan ‘Er gaat niets boven Groningen’ had een schilderachtige leven. Een eerbetoon aan oud-commissaris van de Koningin en ‘professor’ Henk Vonhoff.

Tijdens de laatste vergadering van dit jaar stonden Provinciale Staten van Groningen stil bij de biografie Liberaal zwaargewicht Henk Vonhoff (1931-2010) van auteur Diederick Slijkerman.

Verre opvolger commissaris van de Koning René Paas sprak met ontzag van een bestuurder die misschien niet uitblonk in het luisteren naar anderen, maar iedereen met respect tegemoet trad en handelde als een vader. ,,Een man die in de periode dat hij in Groningen commissaris was (1980-1996) heeft lopen trekken en sleuren in Den Haag, omdat hij vond dat de mensen hier meer nodig hadden.’’

Vonhoff stond mede aan de basis van het paarse kabinet

Volgens Paas beschouwde de ras-VVD’er de politiek als een vak. ,,Hij heeft zich vaak uitgesproken tegen het referendum om mensen bij besluitvorming te betrekken. Politiek is te ingewikkeld om in een vraag voor te leggen met maar twee uitkomsten: ja of nee. In het boek kom je verrassende dingen tegen. Vonhoff was als 16-jarige bij oprichting van de VVD aanwezig. Op zijn ziekbed wilden partijgenoten zijn visie horen over de kabinetsformatie. Met of zonder PVV? Vonhoff was een van de voorbereiders van het paarse kabinet.’’

Voor Vonhoff was in dat paarse kabinet geen rol als bewindsman weggelegd. Paas: ,,Vonhoff zat in het verre Groningen en dat wilden ze bij de VVD graag zo houden. Hij is ook de man van de nog steeds gebruikte leus: ‘Er gaat niets boven Groningen’. Of hij die alleen heeft bedacht weten we niet precies, maar een goed verhaal moet je niet kapot checken. Hij wordt er in ieder geval mee geassocieerd.’’

Schrijver Diederick Slijkerman was aanwezig in de Statenzaal om zijn boek aan de volksvertegenwoordigers uit te reiken. In 2016 werd Slijkerman door de VVD-oudgediende en voormalig directeur van de Streekraad Oost-Groningen Bé Buining benaderd om het levensverhaal van de oud-commissaris te schrijven.

Waarom heeft u de opdracht om een biografie te maken over Vonhoff aangenomen?

,,Ik vind Vonhoff een interessante linkse liberaal. Hij was een grondlegger van het paarse kabinet met de PvdA. In de VVD was het ‘bon ton’ om te laten zien dat liberalen van dezelfde wereld zijn. Vonhoff had een extra oog voor sociale rechtvaardigheid.’’

Welke periode in zijn leven vindt u het meest interessant?

,,Zijn Amsterdamse periode omdat zich in zijn jonge jaren ineens politiek stormachtig ontwikkelde. Vonhoff kon niet goed leren, maar speelde toch ‘de professor’. Hij heeft zich binnen de VVD, toen een heel erg een partij van rechtse havenbaronnen, opgewerkt. Hij is met moeite leraar geschiedenis geworden. Over het halen van de benodigde toen nog MO-akte heeft hij lang gedaan. Met veel energie wist hij de VVD in Amsterdam neer te zetten.’’

Hoe zou u zijn Groningse tijd als commissaris van de Koningin willen typeren?

,,Als zeer pregnant, omdat hij hier een schilderachtig leven heeft geleid. Vonhoff heeft zich tegen veel dingen aan bemoeid. Het moderne was dat hij mensen in die tijd gelijk behandelde, ongeacht sekse, religie, politieke kleur, etc. Hij vond dat Groningen net als andere provincies recht had op een deel van de welvaart en economische ontwikkeling. Daar heeft hij hard voor gestreden.’’

Voelde hij zich hier op zijn plaats?

,,Jazeker, dat kon je aan allerlei dingen merken. Hij presenteerde zich formeel maar was ook heel toegankelijk en humoristisch. Hij wilde de Groningers vooruit helpen en ze ervan doordringen dat ze daar zelf vol voor moesten gaan. Niks gaat vanzelf. Opmerkelijk en hilarisch zijn z’n praatjes met die zware stem voor RTV Noord aan het einde van de week. Hij voelde zich vrij om alles te zeggen.’’

Mevrouw Loes Vonhoff (92) was uitgenodigd om het eerbetoon aan haar man in de Statenzaal bij te wonen, maar was niet in staat om te komen. Ze verontschuldigde zich met de woorden: ,,Ik was er graag bij geweest. Het hoofd doet het tegenwoordig beter dan het lijf.’’

Nieuws

menu