Na zelftest op corona nu ook een antistoffentest dankzij een vingerprikje? Gat in de markt, denken deze twee studenten uit Groningen. Zinloos, zegt UMCG-viroloog Bert Niesters

Met een vingerprikje testen of je lichaam afweerstoffen heeft aangemaakt tegen corona, doordat je Covid hebt gehad of gevaccineerd bent. Met het coronapaspoort op komst een nieuw gat in de markt van coronatesten, denken twee Groningse studenten van het bedrijf Coronatest123.nl. Viroloog Bert Niesters is sceptisch.

Daan Deelstra (r) en Mark Dijkhuizen sjouwen dozen coronatesten hun studentenwoningen aan de Hoge der Aa in Groningen in.

Daan Deelstra (r) en Mark Dijkhuizen sjouwen dozen coronatesten hun studentenwoningen aan de Hoge der Aa in Groningen in. Foto: Nienke Maat

In oktober vorig jaar begonnen Daan Deelstra (25) en Mark Dijkhuizen (27) vanuit een studentenkamer in Groningen hun bedrijf in corona-sneltesten. Toen waren het nog de sneltesten die nu in drogist en bouwmarkt voor enkele euro’s te koop zijn, testen die meten of iemand besmet is. ,,We waren een van de eersten die die testen laagdrempelig op de markt brachten in Nederland’’, zegt Dijkhuizen. ,,Veel bedrijven hebben ze gekocht. Nu is die markt wel verzadigd.’’

Dus stappen ze over op het volgende type sneltest. De neutraliserende antistoffentest oftewel immuniteitstest, die meet hoeveel afweerstoffen je hebt doordat je corona hebt gehad of een vaccinatie. Na een prik of besmetting moet je lichaam afweer hebben aangemaakt; de test meet hoeveel immuniteit je hebt. In sommige landen zijn dergelijke testen al volop in de handel; op iedere straathoek in Moskou kan je bij wijze van spreken meten hoe hoog de ‘titer’ in je bloed is.

In Nederland zijn serologische testen vooralsnog voorbehouden aan bloedbank Sanquin, die de immuniteit bij bloeddonoren meet voor onderzoek, en aan medische labs die bij patiënten de afweer tegen corona meten. En er zijn als simpele zelftestjes op de markt die meten of je corona hebt gehad, maar niet hoe veel afweerstoffen je hebt.

Eerste zending uit China

De testkit van het bedrijf Joysbio, waarvan Deelstra en Dijkhuizen nu de eerste zending vanuit China binnen hebben, is vrij nieuw in Nederland. Een test die iedereen zelf kan doen voor 17,50 per test. ,,Maar de prijs zal vast lager worden als er meer op de markt komen. Zo ging dat ook met de zelftesten die nu bij de drogist liggen.’’

 

Het werkt redelijk eenvoudig. In het testkitje zitten een bloedprikkertje, een pipetje, een doekje alcohol en een flacon testvloeistof. Met het pipetje zuig je een druppel bloed van je vinger. Het bloed en de vloeistof gaan in het teststaafje. Vijfentwintig minuten later zijn er streepjes te zien. Een fel streepje toont aan dat je veel afweerstoffen tegen corona hebt. Geen streepje, dan heb je het nog niet gehad. ,,Het werkt wel íets ingewikkelder dan de zelftestjes naar besmettelijkheid’’, laat Deelstra zien. ,,Er staan meerdere streepjes, en het maakt uit hoe fel het streepje is.’’

‘Vraag zal flink toenemen’

Ze verwachten dat de vraag naar zulke testen flink gaat toenemen de komende tijd. Mensen willen weten of hun vaccinatie nog werkt, of bijvoorbeeld of ze nog antistoffen hebben doordat ze een tijd geleden corona hebben gehad. ,,De overheid wil een coronapaspoort invoeren. Daarvoor geldt ook dat aangetoond moet worden of je antistoffen hebt. We weten natuurlijk nog niet hoe de overheid dat precies gaat regelen. Dan zullen zulke testen wel onder regie van een arts gedaan moeten worden. Maar wij brengen ze nu tenminste als een van de eersten in Nederland op de markt.’’

Of het werkelijk zo’n vaart gaat lopen met de antistoffentesten, dat betwijfelt viroloog Bert Niesters van het UMCG. ,,Er is eigenlijk geen markt voor omdat antistoffen erg lastig te interpreteren zijn’’, verwacht Niesters. Er zijn verschillende soorten afweerstoffen, lang werkende en korter werkende, en het ene type antistoffen is gemakkelijker te meten dan het andere. ,,De gemakkelijk te meten afweerstoffen verdwijnen bij de meeste mensen heel snel uit het lichaam’’, weet Niesters. ,,Niet iedereen maakt ook antistoffen aan. Met name jongere mensen met milde symptomen van corona niet. Maar gelukkig heb je ook nog T-cellen. Onze afweer heeft ook een geheugen. Als je geen antistoffen hebt, kan je afweer toch een oppepper krijgen als je weer in contact komt met het virus.’’

Ongebruikt op de plank

Minister Hugo de Jonge heeft halverwege vorig jaar een flinke lading serologische testen aangeschaft voor medische labs. Die testen zijn veelal ongebruikt op de plank blijven liggen. De antistoffen-zelftests die nu al in omloop zijn in Nederland zijn ook niet erg populair.

Het effect van vaccins op de hoeveelheid antistoffen is ook ingewikkeld. Niesters: ,,We weten van AstraZeneca en Janssen dat ze goed beschermen tegen ernstige ziekte. Maar de bescherming tegen een lichte vorm van Covid is net boven de 60 procent. Dat geldt ook voor iemand die alleen een eerste prik heeft gehad. Je bent beschermd tegen ernstige gevolgen, maar kan je dan nog besmettelijk zijn of niet, dat is ingewikkeld. Toch is dat wel wat je wil weten voor het coronapaspoort.’’

En dan is het nog de vraag hoe betrouwbaar de test is. Het Nederlandse Huisartsen Genootschap vindt geen enkele immuniteits-sneltest die nu op de markt is betrouwbaar genoeg voor de huisartsenpraktijk. Maar dat was volgens Deelstra en Dijkhuizen van Corontest123.nl de stand van eind vorig jaar. ,.Onze test is onlangs onderzocht op antistoffen na het Pfizer-vaccin en voor 98 procent betrouwbaar gevonden. Dat is veelbelovend’’, vindt het duo.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen
menu