Het weggemoffelde verhaal van een 15-jarige tiener uit Winschoten die generaal-majoor werd in Nederlands-Indië

Voor Vorst en Vaderland - Allard van Wely.

Wie googelt op de naam ‘Geert Bakker’ vindt nagenoeg geen informatie over de Winschoter die ooit in de 19e eeuw als 15-jarige jongeman met de boot van Texel naar Nederlands-Indië voer en het daar schopte tot generaal-majoor. Het leven van de waarnemend commandant van heel het Oost-Indische leger lijkt zelfs helemaal weggevaagd. Historicus Allard van Wely dook in het leven van Bakker en tekende zijn bevindingen op in het boek ‘Voor Vorst en Vaderland’.
Lees meer over
Oldambt

Het boek geeft volgens de auteur een boeiend beeld van de koloniale geschiedenis, waarin Bakker (1802-1869) een prominente rol speelde. Het is een verhaal over een man met een succesvolle militaire carrière en een tragisch einde, want nadat Bakker op 52-jarige leeftijd met pensioen gaat, gaat het bergaf met Winschoter.

In 1869, een paar maanden voor zijn dood, meldt hij zich bij de poort van het krankzinnigengesticht Meer en Berg in Bloemendaal, waar de diagnose luidt: ‘Melancholie met de neiging tot dementie’. „Men had in die tijd niet de kennis over bijvoorbeeld de geestesgesteldheid van iemand, zoals wij die nu hebben”, zegt Van Wely. „Nu zouden we misschien zeggen dat Bakker leed aan een Posttraumatische stressstoornis (PTSS). En dan is ook niet zo verwonderlijk, want in de beginperiode van zijn militaire loopbaan zat de tiener als infanterist in de vuurlinie.”

De jonge Winschoter was vastberaden

Geert Bakker had als 15-jarige tiener een droom: dienen als militair in Nederlands-Indië. Dit tegen de zin van vader Geert Poppers Bakker die handelaar was in Winschoten. De jonge Winschoter was echter vastberaden en ging naar Texel, waar hij samen met zijn oom Hendrik van Meekeren aan boord van een van de schepen ging op weg naar Java. In Semarang doorliep hij de militaire school en kwam uiteindelijk bij zijn oom in het bataljon. Als tweede luitenant ging hij voor het eerst op expeditie.

Nadat hij het schopte tot generaal-majoor kreeg hij de leiding over de Nederlandse en inlandse troepen. „Bakker was waarnemend commandant”, legt van Wely uit. „De toenmalige luitenant-generaal vertrok en diens opvolger was nog niet beschikbaar. Bakker kreeg als taak de boel draaiende te houden, inspecties te houden, dagorders uit te vaardigen en opstandjes in de kiem te smoren.”

Later werd luitenant-generaal De Stuers door Koning Willem 3 aangesteld om de taken van Bakker over te nemen.

In Nederlands-Indië leerde Bakker zijn vrouw kennen

In Nederlands-Indië leerde Bakker zijn vrouw Maria Martina Evertse die daar was geboren kennen. Bakker was in zijn been geschoten en moest revalideren. Beiden trouwden kort na de eerste kennismaking. Maria was destijds slechts 15 jaar.

Het jonge stel had volgens Van Wely een goed huwelijk. „In 1830/1831 was het echtpaar voor verlof in Nederland, waar Maria bij een van de broers van Bakker beviel van hun kind. Later, in 1848, keerden ze nogmaals terug naar Nederland om er in 1854 definitief te blijven. Maria kon in Nederland echter niet aarden. Na de dood van Bakker in 1869 keerde ze dan ook terug naar haar geboorteland, waar ze veel later stierf.

Dat er vrij weinig over het leven van Bakker bekend was, vindt Van Wely ook opvallend. „Nadat hij krankzinnig was geworden, lijkt alles te zijn weggemoffeld, terwijl hij toch een van de hoogste functies had in leger.”

Per toeval op het spoor

Zelf kwam de auteur eigenlijk per toeval op het spoor van de Winschoter. „Een vriend van mij belde met een vraag over diens familiearchief. Toen ik hierin dook kwam ik de naam Bakker tegen. De vriend bleek een nakomeling te zijn in de vrouwelijke lijn van de Bakkers.”

Van Wely ging vervolgens verder duiken in de geschiedenis van dat 15-jarig jongetje uit Winschoten, dat wegliep van huis om zijn droom waar te maken. „Uiteindelijk resulteerde dit in een boeiend beeld van de koloniale geschiedenis, waarin Geert Bakker een prominente rol heeft gespeeld.”

Voor Vorst en Vaderland, Allard van Wely, Aantal pagina’s: 174, ISBN: 978-94-645-0896-3 / 9789464508963, Vaste prijs: 19,50 euro. Het boek is te bestellen via boekscout .

Nieuws

menu