Samen met

Stadskanaal staat stil bij de bevrijding 77 jaar geleden. 'Herdenken is zo belangrijk. Vrijheid is kwetsbaar'

Annelies Langenburg en Grieta Vosselman. Foto: Paul Abrahams

Na twee jaar uitstel wordt een deel van het programma van 75 jaar bevrijding van de Vrienden van de Semsstraatkerk in Stadskanaal-Noord toch uitgevoerd. De komst van Oekraïense vluchtelingen naar het dorp en de geopolitieke spanningen geven het programma een bedrukt randje.
Lees meer over
Kanaalstreek

„Het is geen feest- maar herdenkingsmaand geworden”, zegt organisator Annelies Langenburg. Het 75-jarig bevrijdingsfeest werd door corona tweemaal uitgesteld. Langenburg en medeorganisator Grieta Vosselman dachten dat de wereld wat zonniger zou zijn toen de coronamaatregelen grotendeels werden opgeheven. De oude plannen stoften ze af, zodat van 10 april tot 5 mei een aardig plan lag om de vrijheid te vieren.

Die plannen lagen nog maar amper op tafel toen Russische soldaten de invasie van hun buurland begonnen, bommen wierpen en het geweervuur openden. Nu lopen in Stadskanaal gevluchte Oekraïense vrouwen en kinderen.

Langenburg: „Wij kunnen wel vrolijk vieren dat we 77 jaar geleden werden bevrijd, maar intussen zetten we hier in Stadskanaal tenten en veldbedden neer voor vrouwen en kinderen die voor de oorlog moesten vluchten.”

Kaarsje branden

Vosselman knikt. „Binnen de gemeenschap leeft het enorm”, zegt ze. „Op de kerktoren wordt iedere avond de Oekraïense vlag geprojecteerd en na de invasie kwamen bijna honderd mensen spontaan naar de kerk om een kaarsje te laten branden.”

Vrijheid is niet vanzelfsprekend. Dat besef is decennia niet zo dichtbij geweest. Het duo staat sinds enkele weken steeds vaker stil bij oorlog. „Ik denk nu ook vaak: wat zou ik zelf doen?”, zegt Vosselman. „Wat neem je mee als je in een uur je tas gepakt moet hebben. Waar ga je heen? Wie blijft achter?”

Expositie ‘Between light and Darkness’

Het duo hoopt dat de expositie ‘Between light and Darkness’ van Theodora Plas mensen aan het denken zal zetten. De kunstenaar uit de randstad exposeert van 10 april tot en met 5 mei in de Semsstraatkerk. De expositie is van donderdag tot en met zondag van 13.00 tot 17.00 uur gratis te bezoeken.

Tijdens de opening op 9 april speelt een klezmer band Jiddische liederen. Predikant Gerrit Heuver houdt 10 april een speciale dienst met muzikale medewerking van Irene van Wijk en Klaas Geleynse.

Cornelis Hoving

De hele kerk wordt gevuld met mixed media, kunstwerken en schilderijen. Plas heeft speciaal een portret van Cornelis Hoving gemaakt. Hoving was een verzetsman uit Stadskanaal die in de Tweede Wereldoorlog werd gefusilleerd.

De Vrienden van de Semsstraatkerk vinden het belangrijk dat het programma wel lokale invalshoeken heeft. Op grote banners komen de verhalen van mensen die zijn geïnterviewd en de bevrijding van Stadskanaal door Poolse en Canadese geallieerden meemaakten. Twee van hen mogen de expositie niet meer meemaken, zij zijn overleden.

Objecten uit de oorlog

Verder wordt de route van de bevrijding getoond, net als objecten uit de oorlog. Zoals carbidlampen, artikelen uit verzetskranten, brieven, dagboeken en een fiets die de predikant verstopte. In een oude kist werd een vlag gevonden die uithing tijdens de bevrijding. Vosselman: „We willen zo min mogelijk met wapens doen, maar we hebben wel een Duits uniform.”

Op 24 april wordt muziek gemaakt uit de tijd van de bevrijding met medewerking van Inspiration by brass onder leiding van Piet Brinks. Het orgel wordt bespeeld door Klaas Geleynse.

Aan schoolkinderen wordt gevraagd om vlaggetjes te maken met daarop een tekst wat vrijheid voor hen betekent. Die vlaggetjes worden opgehangen. Vosselman: „Scholen kunnen op afspraak naar de tentoonstelling komen. Het is belangrijk dat we het doorgeven. Herdenken is zo belangrijk. Vrijheid is kwetsbaar.”

Dit artikel is het product van een samenwerking tussen de redacties van Dagblad van het Noorden en Kanaalstreek

Nieuws

menu