Jan (83) uit Nieuwe Pekela schrijft aangrijpend boek over het sterven van zijn vrouw

Jan met zijn boek voor zijn huis in Nieuwe Pekela. Foto: Jessica Bosma

Inwoner van Nieuwe Pekela Jan van Loo heeft een boek geschreven. Niet alleen vanwege zijn leeftijd een bijzonder gegeven, juist door het verhaal op zich.

In het boek Dinekes Dood schrijft de inmiddels 83-jarige Jan van Loo over het sterven van zijn vrouw Dineke. Ze overleed in 2015 maar niet op de manier die ze zelf voor ogen had.

„Dineke en ik hebben altijd een heel actief leven gehad”, zo zegt van Loo in de woonkamer van zijn bijzondere monumentale huis. „We hebben altijd ontzettend veel gefietst. In de vakanties maakten we enorme tochten. Op sommige dagen fietsten we wel 135 kilometer. Toen Dineke in 2011 een hersenbloeding kreeg, belandde ze in een rolstoel want ze was halfzijdig verlamd geraakt. Voor iemand die altijd in de weer was, een heel hard gelag”, zegt van Loo.

Smeken om de dood

Nadat Dineke in de gaten kreeg dat ze ondanks haar inspanningen met de fysiotherapeut niet meer zelfstandig zou gaan lopen, ging het bergafwaarts met haar en vanaf dat moment wilde ze maar een ding en dat was euthanasie. „Ze kon bijna nergens anders meer over praten en nadenken. Ze heeft me zo vaak gesmeekt om haar te helpen want zo wilde ze niet meer verder”, verzucht van Loo.

Van Loo nam met een zwaar hart contact op met de huisarts. Nadat deze te kennen gaf geen euthanasie uit te voeren, kwam de inwoner van Nieuwe Pekela in contact met de Levenseindekliniek. Na een aantal goede gesprekken, leek het proces in gang te worden gezet. „Echter wilde de SCEN-arts nog met Dineke alleen praten, ondanks dat ik me constant afzijdig hield van het gesprek. Maar het gaf haar rust als ik erbij was. Dineke raakte al heel lang, erg snel overprikkeld waardoor ze ook minder helder was. Nadat ze aangaf haar kleinkinderen groot te willen zien worden, werd er dus geen toestemming verleend voor euthanasie. Onze drie kleindochters waren allemaal al 20 jaar en ouder, maar het ging niet door. Dineke was helemaal overstuur.”

Opname

Nadat hetzelfde proces werd opgestart met de stichting Vereniging Vrijwillig Leven, leek het voor Dineke dan toch nog te gaan lukken. In de week voordat het zover was, kreeg ze een blaasontsteking en dat ging niet samen met de hersenbloeding. „Ze werd onhandelbaar en raakte overprikkeld. Tegen haar zin in werd ze opgenomen op een afdeling voor ouderenpsychiatrie..” Ondanks dat de blaasontsteking al een poos over was, werd Dineke overgeplaatst naar een verpleeghuis in Winschoten. Ze werd op een afdeling geplaatst met louter dementerende mensen en door haar hersenletsel was Dineke daar continu overprikkeld en leek ze uiteindelijk zelf dement.

Jan nam zijn vrouw grote delen van de dag mee om te wandelen. Eenmaal buiten was Dineke rustig en haarzelf. „Ze bleef me smeken om de dood en werd ook vaak boos dat ik dat niet kon geven. Ondanks gesprekken met het personeel daar en zelfs een bezoek van de arts van stichting Vereniging Vrijwillig Leven veranderde er niets.”

Wakker liggen

Tijdens de laatste jaren van Dineke besloot Jan een dagboek bij te houden. Zittend bij haar bed legt hij alles vast. Van hun gesprekken tot een de enorme hoeveelheden medicatie die er in zijn vrouw worden gestopt. En die aantekeningen vormden de basis voor het boek Dinekes Dood. Zes jaar later besluit Jan het boek te schrijven. „Ik lag er ‘s nachts wakker van en had in mijn hoofd al een half boek klaar. Toen wist ik: nu moet ik het doen.”

Na uren van schrijven en schrappen was het verhaal af. Hij liet 100 exemplaren drukken en neemt de komende weken de tijd om de boeken te verspreiden onder familie, kennissen, dierbaren en onder het zorgpersoneel. Het schrijven was voor Jan namelijk niet alleen een stuk verwerking. „Met dit verhaal hoop ik de mensen in de zorg en medische wereld in te laten zien wat de gevolgen van hun handelen kan zijn. Vaak worden in mijn ogen te makkelijk beslissingen genomen. Beslissingen zonder kritisch naar jezelf te kijken en je af te vragen ‘heb ik dit goed gedaan?’ Beslissingen die grote gevolgen hebben voor een ander”, zo besluit Jan.

Jessica Bosma

Je kunt deze onderwerpen volgen
Veendam
menu