Omdat we steeds ouder en dikker worden stijgen de zorgkosten. Laten we daarom een gezonde leefstijl belonen met een lage zorgpremie | opinie

Laat dit decennium er zijn voor het bedwingen van obesitas. Foto: Shutterstock

Om de stijgende zorgkosten te beteugelen, moeten mensen beloond worden voor een gezonde levensstijl, stelt Frits Bosch. Bijvoorbeeld via een lagere zorgpremie.
Lees meer over
Opinie

Onze bevolking wordt rap ouder. De zorgkosten rijzen mede daardoor de pan uit. Er moet iets gebeuren om de kosten af te vlakken. Maar wat? De voornaamste doodsoorzaken zijn hartfalen, kanker, astma, longontsteking, waarvan sommige door menselijk toedoen, zoals roken, alcohol, ’verkeerd’ voedsel en weinig bewegen.

Kostbare aandoeningen zijn de ziekte van Alzheimer en Parkinson. Hier laat de wetenschap het nog afweten. Er zijn nog geen medicijnen voor ziekten van het brein.

We lijken op weg naar een wereld waarin ouderen een functionerend lichaam hebben, maar met dementie. Mogelijk zullen we in de toekomst met het 3D-printen van stamcellen een ’opfrisbeurt’ ondergaan voor nieuwe organen, voor langer leven zonder chronische aandoeningen, maar met een slecht functionerend brein. Geen prettig vooruitzicht.

Obesitas levensgevaarlijk voor de gezondheid

Waar het om draait, is de behoeftige periode tot het sterven zo kort mogelijk te maken. Diverse aandoeningen zijn gerelateerd aan overgewicht. Covid-19 maakt ons ervan bewust dat obesitas levensgevaarlijk is voor de gezondheid. De helft van de Nederlanders heeft matig of ernstig overgewicht. Daar kunnen we zelf wat aan doen. Maar 66 procent is tevreden met het eigen gewicht. Er is dus een geringe prikkel om iets aan overgewicht te doen. Hoe krijgen we die prikkel?

Overgewicht ontstaat door consumentengedrag en een verleidelijke omgeving om dik te worden. We noemen dat ’nature versus nurture’. Voor optimaal resultaat, moeten we beide aanpakken.

Japan loopt voorop

Japan is volop bezig met het gedrag van burgers. Men streeft naar een gezonder brein in een gezonder lichaam. Het land loopt op ons voor qua aantallen ouderen. Japan is het land met de hoogste levensverwachting: 87,7 jaar voor vrouwen en 81,6 jaar voor mannen.

De overheid tracht de ongezonde jaren van ouderen en de oplopende zorgkosten te beteugelen door gezond leven te belonen. Burgers en lokale instanties werken daar aan mee. De stad Oita maakte een app die voetstappen telt en koppelt die aan kortingen in lokale winkels. De stad Aomori zet de focus op diabetes door een competitie uit te schrijven voor een opstel over menselijke zwakheden.

Mensen helpen om lang gezond te leven, kent ook een bredere sociale context. Langer werken is essentieel om mensen fysiek en mentaal fit te houden in contact met anderen. Sociale netwerken met vrienden en kennissen en een actieve levensstijl ondersteunen mentale gezondheid.

Mobiele bibliotheken

Investering in culturele faciliteiten, zoals mobiele bibliotheken voor afgelegen gebieden, dienen de mentale gezondheid, volgens Kondo Naoki van de Universiteit van Tokio. Kondo constateert dat deelnemers aan sociale clubs langer gezond blijven. Eenzaamheid is schadelijk voor de gezondheid. District Yamanashi subsidieert sociale clubs.

Sinds 1800 is onze levensverwachting meer dan verdubbeld, voor vrouwen van 41 jaar naar 85 jaar en voor mannen van 39 jaar naar 81 jaar, dankzij medicijnen, voeding, sanitair, reinheid. Het is het verhaal van menselijk vernuft.

Laten we leren van de Japanse ervaringen en een gezonde levensstijl belonen met lagere zorgpremies. Pak ook de ’omgeving’ aan: snoep uit de supermarkt naar de snoepwinkel, drank enkel bij de slijter. Laat dit decennium er zijn voor het bedwingen van obesitas.

Frits Bosch is macro-econoom en socioloog

Als ingelogde PREMIUM lezer kun je op dit artikel reageren. Hierbij hebben we een aantal huisregels voor opgesteld welke je hier kunt lezen.

Reageren

Nog geen toegang tot PREMIUM, abonneer je hier

Nieuws

menu