Terugkeer Louis van Gaal bij Oranje is risicovol. Een aftocht via de zijdeur kan de bondscoach zich niet permitteren

Het hing al een tijdje in de lucht. Maar de handtekeningen zijn gezet en het is officieel: Aloysius Paulus Maria van Gaal (69), kortweg Louis van Gaal, is de nieuwe bondscoach. Ruim zeven jaar na zijn afscheid op het Bronzen WK van 2014 krijgt hij opnieuw en voor maximaal achttien maanden het stuur in handen om Oranje naar de eerste wereldtitel te leiden in Qatar in 2022.

Danny Blind en Louis van Gaal tijdens het bronzen WK van 2014.

Danny Blind en Louis van Gaal tijdens het bronzen WK van 2014. Foto: HH/ANP

De opvolger van Frank de Boer, die 8 augustus zeventig wordt, geeft daarmee gehoor aan de smeekbede van een groot deel van voetbalminnend Nederland én de KNVB. Dat hij het risico loopt de eerste bondscoach ooit te worden, die twee WK’s misloopt, neemt Van Gaal voor lief. In 2000 en 2001 faalde hij op weg naar het WK 2002 in Japan en Zuid-Korea. Nu moet hij de valse start van De Boer in Turkije (4-2) zien weg te poetsen.

Zijn eerste interland – 1 september uit bij Noorwegen – is direct een heel belangrijke. Een nederlaag bemoeilijkt de weg naar Qatar, waar van maandag 21 november tot en met zondag 18 december 2022 het WK wordt gespeeld. De KNVB droomt van een mondiale eindronde als in 2014. Onder Van Gaal reikte Oranje onverwachts tot de halve finale, waarin Argentinië met Lionel Messi na strafschoppen de meerdere was. Ten koste van het thuisland Brazilië werd in de troostfinale alsnog brons bemachtigd.

Door volledig in te zetten op Van Gaal, die de internationals na het vertrek van Ronald Koeman naar Barcelona in 2020 nog niet zagen zitten, maar in een gesprek met de KNVB-top inmiddels aanvaardbaar zeiden te vinden, zette de voetbalbond hem tijdens de onderhandelingen in een zetel. Het profiel in aanmerking nemend ontbrak na het bedankje van Henk ten Cate elk alternatief. De gelouterde Van Gaal profiteerde hiervan en van de internationaal onervaren directeur topvoetbal Nico-Jan Hoogma en zag bijna al z’n eisen ingewilligd. Hoewel dit hoge kosten met zich meebrengt voor de KNVB.

Compleet zelf samengestelde staf

Het resulteerde in een compleet zelf samengestelde staf, waarin in elk geval Danny Blind en Henk Fraser en hoogstwaarschijnlijk keeperstrainer Frans Hoek als assistenten zullen plaatsnemen. Vlak voor het vertrek van de Oranje Leeuwinnen naar de Olympische Spelen in Tokio maakte Van Gaal de gezagsverhoudingen duidelijk door de mannelijke internationals een flinke draai om de oren te geven. ,,Kijk nu eens naar het Europees Kampioenschap. Dan zie je dat een veredeld stelletje sterren het niet kunnen.”

Interessant wordt het daardoor om te zien of Van Gaal er eind augustus – in twee dagen na het verzamelen in Zeist – in slaagt de spelers weer voor zich te winnen. Met aanvoerder Virgil van Dijk zal hij het er ongetwijfeld over hebben waarom hij de verdediger thuisliet voor het WK in 2014, terwijl Memphis Depay een nare smaak heeft overgehouden aan (het einde van) de samenwerking met Van Gaal bij Manchester United. Duidelijk is in elk geval dat Van Dijk, Depay, Stefan de Vrij én Georginio Wijnaldum niet meer dezelfde jochies zijn als in 2014.

Valkuil

In 2000 en 2001 bleek Van Gaals onbuigzaamheid zijn grootste valkuil. Door de spelers, met wie hij in 1995 met Ajax de Champions League won, op dezelfde (schoolmeesterachtige) wijze te benaderen, ontstond er een enorme kloof. In diverse interviews zei Van Gaal daarvan te hebben geleerd. En de veel menselijkere benadering van de spelers betaalde zich in 2014 uit.

Nu staat hij voor een nieuwe proef, waarbij de KNVB hem het meest geschikt van allemaal acht om een schokeffect te bewerkstelligen. Dat is na het gemiste EK 2016 en WK 2018 en het zeer teleurstellend verlopen EK hard nodig om het Nederlands elftal weer op de rails te krijgen. Aan de andere kant is het een uitdaging, die Van Gaal bij zijn afsluitende trainersklus een hoop reputatieschade kan opleveren. Een aftocht via de zijdeur vanwege een tweede verpeste WK-kwalificatie kan iemand met Ajax, FC Barcelona, Bayern München, Manchester United en drie keer Oranje op zijn cv zich niet permitteren.

Alhoewel dat Van Gaal geen angst zal inboezemen. Hij zal ongetwijfeld aanknopingspunten zien om een serieuze gooi naar de wereldtitel te doen, nadat Oranje in 2019 onder Ronald Koeman met veel van de huidige internationals al de finale van de Nations League bereikte.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Sport
menu